SCP: positie kwetsbare groepen verslechterd door corona

04 maart 2021

Kwetsbare groepen in de samenleving zoals jongvolwassenen, mensen met een migratieachtergrond of een laag opleidingsniveau, maar ook zzp’ers, zijn er sinds de coronacrisis verder op achteruit gegaan. De verschillen tussen groepen worden onder invloed van corona groter. Dat blijkt uit het rapport Een jaar met corona van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP).

Het rapport Een jaar met corona is op 3 maart gepubliceerd, een jaar na het begin van de coronacrisis. Maar inhoudelijk blikt het planbureau in het rapport terug op de sociale en maatschappelijke effecten van de coronacrisis tot het najaar van 2020.

Integrale aanpak

De economische gevolgen lijken, mede door de steunmaatregelen, voor veel mensen relatief beperkt. Maar als de economie verder krimpt en de werkgelegenheid daalt kan dat op termijn ook leiden tot een lager welbevinden. Daarnaast zijn sociaal-maatschappelijke effecten van deze crisis als psychische druk en eenzaamheid, nu al zichtbaar. Het SCP pleit daarom voor een integrale aanpak van de crisisbestrijding en het snel starten met herstelbeleid. Het SCP wijst in dit verband op het feit dat de maatregelen sinds deze meting zijn aangescherpt. Naarmate de maatregelen strenger zijn en langer duren, zullen ook de gevolgen groter zijn.

Kwetsbaarheden vergroot

Waar in de eerste maanden saamhorigheid heerste, is het sociaal vertrouwen tijdens de tweede golf afgenomen en ervaart men meer wrijving tussen groepen. De impact van een jaar lang coronacrisis vergroot kwetsbaarheden die we als samenleving daarvóór al hadden, aldus het SCP, zoals risico’s van de flexibele arbeidsmarkt voor economisch kwetsbare groepen.

Jongvolwassenen

Op jongvolwassenen, en zeker op degenen met een lage sociaaleconomische status, heeft de coronacrisis ook volgens het onderzoek grote impact. Jongvolwassenen zijn kwetsbaar omdat zij relatief vaak hun baan hebben verloren. Maar deze groep is op meer punten hard geraakt door de coronacrisis, bijvoorbeeld door de maatregelen om de contacten van mensen in te perken. Jongvolwassenen zijn gemiddeld minder tevreden met het leven dan andere groepen. Daarnaast is het psychisch welbevinden onder hen sterker gedaald sinds corona.

Welbevinden gedaald

Het welbevinden van Nederlanders bleef in het najaar gemiddeld stabiel ten opzichte van voorgaande jaren, maar niet bij iedereen. Niet alleen jongvolwassenen, ook zelfstandigen (zzp’ers) zijn minder tevreden met het leven dan in de jaren voor corona. Mensen die zelf corona kregen of een naaste hebben die ernstig ziek werd of overleed hebben vaker dan anderen een laag welbevinden. Net als mensen die zelf inschatten dat zij extra risico lopen als ze het virus krijgen.

Bronnen: Gemeente.nu, 3 maart 2021 en SCP, 3 maart 2021